Magnificencjo Rektorze,
działając w imieniu Niezależnego Związku Zawodowego „PRAWDA” przy Uniwersytecie Warmińsko-Mazurskim w Olsztynie, w nawiązaniu do sygnałów otrzymanych od członków Związku, którym przedłożono do podpisu dokument zatytułowany „ZAKRES OBOWIĄZKÓW pracownika dydaktycznego”, zwracam się z prośbą o wyjaśnienie wątpliwości dotyczących treści tego wzoru oraz procedury jego wprowadzenia.
Po analizie wzoru przekazanego Związkowi przez członków podnoszę następujące wątpliwości.
Po pierwsze, wzór konstruuje zakres obowiązków pracownika w sposób otwarty i niedookreślony. Znacząca część zadań została opisana przez odesłanie do bieżących wytycznych przełożonego i dziekana, do zapotrzebowania określanego przez Rektora i przełożonych, oraz do innych zadań zleconych przez przełożonych. Tak skonstruowany zakres pozostaje stale otwarty na rozszerzanie powinności pracownika w drodze poleceń, bez aneksowania umowy o pracę i bez zmiany regulaminu pracy. Pracownik podpisujący dokument zobowiązuje się do realizacji obowiązków, których pełna treść nie została i nie zostanie w nim określona, ponieważ pozostaje uzależniona od jednostronnej, bieżącej decyzji przełożonego. Stosunek pracy z założenia opiera się na świadczeniu pracy określonego rodzaju, a nie pracy o treści ustalanej w trakcie jego trwania jednostronnie przez pracodawcę. Dokument w tej formie nie spełnia tego podstawowego wymogu.
Po drugie, wzór zawiera obowiązki, których wykonanie wymaga posiadania określonych uprawnień naukowych, w szczególności kształcenie kadry naukowej oraz pełnienie funkcji promotora i recenzenta w postępowaniach doktorskich i habilitacyjnych. Obowiązki te mogą być realizowane wyłącznie przez osoby posiadające stopień doktora habilitowanego lub tytuł profesora. Pozostawienie tych zadań w zakresie obowiązków pracownika, który formalnie nie jest do nich uprawniony, w połączeniu z klauzulą odpowiedzialności służbowej za niewykonanie obowiązków, stwarza dla pracownika obiektywnie niewykonalne zobowiązanie.
Po trzecie, dokument zawiera puste pole „ZATWIERDZAM” bez wskazania imienia i nazwiska oraz funkcji osoby zatwierdzającej, a także alternatywę „Dziekan/Dyrektor Szkoły Zdrowia Publicznego/Dyrektor Filii w Ełku” pozostawioną w formie nierozstrzygniętej. Pracownik podpisujący oświadczenie „przyjęłam/em do wiadomości i stosowania” składa tym samym oświadczenie wobec dokumentu, którego strona pracodawcy nie została jednoznacznie zidentyfikowana. Kompetencja do ustalenia szczegółowego zakresu obowiązków nauczyciela akademickiego należy do Rektora; każde delegowanie tej kompetencji wymaga umocowania, a sam dokument powinien wskazywać, kto go zatwierdza i na jakiej podstawie.
Po czwarte, zasady ustalania zakresu obowiązków nauczycieli akademickich dla poszczególnych grup pracowników i rodzajów stanowisk powinny być zakorzenione w regulaminie pracy uczelni. Regulamin pracy uczelni wprowadza się i zmienia w uzgodnieniu z zakładowymi organizacjami związkowymi, w trybie określonym przepisami prawa pracy. Uzgodnienie oznacza dojście do dwustronnej zgody co do treści regulaminu, a nie jednostronną konsultację. Regulamin wprowadzony lub zmieniony bez wymaganego uzgodnienia nie wywołuje skutków wiążących wobec pracowników. Według wiedzy Związku regulamin pracy UWM nie był w ostatnim czasie zmieniany w trybie wymaganym przepisami, a zakładowe organizacje związkowe nie zostały zaproszone do uzgodnienia treści wzoru, którego dotyczy niniejsze pismo. W razie gdyby wzór wprowadzał obowiązki wykraczające poza dotychczasową treść regulaminu pracy UWM, jego stosowanie stanowiłoby de facto zmianę zakresu obowiązków pracowniczych z pominięciem wymaganej procedury.
Mając na uwadze powyższe, Związek wnosi:
- o przekazanie informacji, czy wzór dokumentu „ZAKRES OBOWIĄZKÓW pracownika dydaktycznego” stanowi załącznik do regulaminu pracy UWM lub innego aktu wewnętrznego uczelni, a jeżeli tak, o wskazanie tego aktu wraz z numerem, datą wprowadzenia oraz informacją o trybie jego uzgodnienia z zakładowymi organizacjami związkowymi;
- o przekazanie informacji, czy regulamin pracy UWM był zmieniany w okresie ostatnich dwunastu miesięcy w zakresie dotyczącym obowiązków nauczycieli akademickich, a jeżeli tak, o przekazanie kopii odpowiedniego zarządzenia Rektora wraz z dokumentacją procedury uzgodnienia z organizacjami związkowymi;
- o przekazanie informacji, kto jest osobą zatwierdzającą wzór dokumentu w polu „ZATWIERDZAM” oraz na podstawie jakiego pełnomocnictwa Rektora, jeżeli zatwierdzającym nie jest sam Rektor;
- o wstrzymanie procedury przedkładania dokumentu pracownikom do podpisu do czasu wyjaśnienia powyższych wątpliwości oraz, w razie potrzeby, do czasu przeprowadzenia procedury uzgodnienia z zakładowymi organizacjami związkowymi działającymi w UWM;
- o przekazanie Związkowi pisemnego stanowiska w terminie 30 dni od dnia doręczenia niniejszego pisma.
Związek wnosi również o udzielenie informacji o liczbie pracowników UWM, którym dokument w obecnej formie został przedłożony do podpisu, oraz o liczbie pracowników, którzy dokument podpisali.
Z poważaniem
prof. dr hab. n. med. Jerzy Gielecki
Przewodniczący Niezależnego Związku Zawodowego Pracowników Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie „PRAWDA”